Trong chuỗi hoạt động hưởng ứng Ngày Quốc tế Đa dạng sinh học năm 2026 với chủ đề “Hành động của địa phương cho hiệu quả toàn cầu” (Acting locally for global impact). Chủ đề nhấn mạnh vai trò của các cộng đồng địa phương trong nỗ lực gìn giữ thiên nhiên, bảo vệ hệ sinh thái và ứng phó với biến đổi khí hậu, Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật - Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng đã triển khai nhiều hoạt động tiếp nhận để cứu hộ và tái thả động vật hoang dã nhằm góp phần phục hồi các quần thể động vật ngoài tự nhiên và bảo tồn đa dạng sinh học.
Theo đó, trong các ngày 18, 19 và 20 tháng 5 năm 2026, Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật đã tiếp nhận 03 cá thể động vật hoang dã do chính quyền các địa phương bàn giao để cứu hộ, bao gồm: 01 cá thể Kỳ đà vân (Varanus nebulosus) từ UBND xã Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị; 01 cá thể khỉ đuôi lợn (Macaca leonina) từ UBND xã Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Trị và 01 cá thể khỉ vàng (Macaca mulatta) từ UBND xã Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị. Quá trình giao nhận có sự phối hợp, chứng kiến của các Hạt Kiểm lâm sở tại theo đúng quy định.
Tiếp nhận Kỳ đà vân
Các loài động vật được tiếp nhận đều thuộc danh mục động vật rừng cần được quản lý, bảo vệ thuộc Phụ lục IB và IIB theo quy định tại Thông tư số 85/2025/TT-BNNMT ngày 31/12/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường Quy định về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm, loài động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp.
Tiếp nhận Khỉ đuôi lợn
Các cá thể động vật nói trên bị lạc sinh cảnh và được người dân phát hiện. Nhận thức được đây là động vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm nên người dân đã chủ động thông báo và bàn giao cho chính quyền địa phương theo đúng quy định. Việc người dân chủ động giao nộp động vật hoang dã cho cơ quan chức năng cho thấy nhận thức của cộng đồng về bảo vệ động vật hoang dã đang từng bước được nâng cao, đồng thời góp phần hạn chế tình trạng nuôi nhốt, mua bán và sử dụng động vật hoang dã trái phép.
Sau khi tiếp nhận, bác sỹ thú y của Trung tâm đã tiến hành kiểm tra sức khỏe, cách ly theo dõi và lập phương án cứu hộ cho từng cá thể nhằm phục hồi sức khỏe và tập tính hoang dã trước khi tái thả về môi trường tự nhiên.
Cá thể Khỉ đuôi lợn tại khu cách ly
Song song với hoạt động tiếp nhận động vật hoang dã từ các địa phương trong tỉnh, ngày 21/5/2026, Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật phối hợp với Trung tâm Bảo vệ rừng và Di sản thế giới, Hạt Kiểm lâm Phong Nha và chính quyền địa phương xã Phong Nha tổ chức tái thả 13 cá thể động vật hoang dã thuộc 03 loài về môi trường tự nhiên tại Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Thả Cầy vòi mốc về môi trường tự nhiên
Hoạt động tái thả được triển khai theo Quyết định số 77/QĐ-VQG ngày 18/5/2026 của Ban Quản lý Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng về việc thả động vật hoang dã về môi trường tự nhiên.
Hạt kiểm lâm Phong Nha chứng kiến, giám sát hoạt động
Đợt tái thả lần này bao gồm 13 cá thể thuộc 03 loài khác nhau, bao gồm: 02 Cầy vòi mốc (Paguma larvata); 04 Khỉ mốc (Macaca assamensis) và 07 Khỉ vàng (Macaca mulatta). Tất cả các cá thể đều thuộc nhóm IIB theo quy định theo hiện hành của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Thông tư số 85/2025/TT-BNNMT: Quy định về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm, loài động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp ban hành ngày 31/12/2025 và có hiệu lực thi hành từ 01/01/2026.
Các cá thể động vật hoang dã nêu trên do Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật tiếp nhận từ các cơ quan chức năng để cứu hộ. Trước khi tái thả, toàn bộ các cá thể đã được kiểm tra sức khỏe, theo dõi phục hồi, đánh giá tập tính và khả năng thích nghi, bảo đảm đáp ứng đầy đủ các tiêu chí an toàn để tái hòa nhập tự nhiên.
Khu vực tái thả được lựa chọn trên cơ sở phù hợp với sinh cảnh của từng loài, đảm bảo nguồn thức ăn, nơi trú ẩn và mức độ an toàn cần thiết, đảm bảo phù hợp với tập tính sinh thái của từng loài. Công tác vận chuyển đến khu vực tái thả được Trung tâm thực hiện chặt chẽ, thận trọng nhằm hạn chế tối đa tác động bất lợi và nâng cao khả năng thích nghi của động vật sau khi trở về tự nhiên.
Di chuyển động vật đến khu vực tái thả
Việc tiếp nhận, cứu hộ và tái thả động vật hoang dã về môi trường tự nhiên là hoạt động có ý nghĩa quan trọng trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học, góp phần phục hồi quần thể các loài động vật hoang dã, góp phần bảo vệ tính toàn vẹn của hệ sinh thái rừng tại Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Các hoạt động này tiếp tục cho thấy hiệu quả phối hợp giữa cơ quan chuyên môn, chính quyền địa phương và cộng đồng trong công tác quản lý, bảo vệ động vật hoang dã. Đồng thời, khẳng định những nỗ lực của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng trong việc bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ đa dạng sinh học và hướng tới mục tiêu quản lý, sử dụng bền vững tài nguyên thiên nhiên tại Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.
Vĩnh Lệ